The reception of Henryk Sienkiewicz’s works in the United States
Pub. online: 23 February 2024
Type: Article
Open Access
Published
23 February 2024
23 February 2024
Abstract
This article, based mostly on the unpublished diaries of Alma Curtin and accompanying materials deposited in the archives of the Milwaukee County Historical Society, describes the growing popularity of Sienkiewicz’s works in the United States. It emphasizes the role of Jeremiah Curtin, translator of many novels and short stories, in making Sienkiewicz’s novels, plays, and films available to the American audiences. Numerous reviews of Quo Vadis and other novels, quoted in this article, attest to Sienkiewicz’s fame, while Curtin’s correspondence with Little, Brown and Company, publisher of his translations, throws light upon the operations of the American publishers.
=======================================================================================================
Henriko Sienkievičiaus kūrinių recepcija Jungtinėse Amerikos Valstijose
Šiame straipsnyje, kuris daugiausia remiasi nepublikuotais Almos Curtin dienoraščiais ir Milvokio apygardos istorijos draugijos archyvuose saugoma medžiaga, aprašomas didėjantis Sienkievičiaus kūrinių populiarumas Jungtinėse Amerikos Valstijose. Jame pabrėžiamas daugelio romanų ir apsakymų vertėjo Jeremiah Curtino vaidmuo, kuris padėjo Sienkievičiaus romanams, pjesėms ir filmams jų pagrindu tapti prieinamiems amerikiečių auditorijai. Daugybė šiame straipsnyje cituojamų "Quo Vadis" ir kitų romanų recenzijų liudija Sienkiewicziaus šlovę, o Curtino susirašinėjimas su "Little, Brown and Company", jo vertimų leidėja, atskleidžia amerikiečių leidėjų veiklą.
=======================================================================================================
Odbiór dzieł Henryka Sienkiewicza w Stanach Zjednoczonych
Powieści i opowiadania Sienkiewicza, przetłumaczone na przeszło czterdzieści języków, przyniosły mu nagrodę Nobla w 1905 roku. Swą międzynarodową sławę, szczególnie w Stanach Zjednoczonych, zawdzięcza on tłumaczeniom Jeremiasza Curtina, wspieranego przez żonę Almę Cardell Curtin. Jej dzienniki i listy rejestrowały ich pracę, częste spotkania z Sienkiewiczem i innymi polskimi pisarzami oraz wrażenia dotyczące pobytów w Polsce i rozmów z Polakami. Dzięki materiałom zebranym przez Curtinów możemy śledzić rosnące zainteresowanie książkami Sienkiewicza, a szczególnie Quo Vadis (1896), bowiem powieść o początkach chrześcijaństwa spotkała się z prawie jednomyślną pochwałą amerykańskich krytyków oraz okazała się wielkim sukcesem finansowym. Dramaturgiczne wersje powieści były wystawiane na scenach teatralnych, przedstawiane w muzyce i sztuce, filmowane, nagrywane na kasety i pokazywane w telewizji. Ukoronowaniem filmowyh adaptacji okazała się hollywoodzka superprodukcja Quo Vadis (1951), która zainaugurowała serję spektakularnych filmów historycznych. Wśród milionów czytelników Sienkiewicza znaleźli się także wybitni politycy i pisarze. Prezydent Theodore Roosvelt chwalił książki Sienkiewicza w swej korespondencji z Curtinem, a William Faulkner cytował Sienkiewicza w przemówieniu po otrzymaniu nagrody Noble w 1950 roku, mówiąc że “ten na wpół zapomniany Polak znał zawsze odpowiedź. Dla pokrzepienia serc, to samo dla nas wszystkich.”